Stichting Turks Onderwijs Nederland

Het belang van tweetalig onderwijs

Een belangrijke reden die werd gegeven voor de afschaffing van de lessen is dat OALT zogenaamd de integratie zou tegenwerken. Het onderwijs in de eigen taal is echter belangrijk voor de emotionele, taalkundige en cognitieve ontwikkeling van het kind. Indien het kind zich juist op deze punten vrij kan ontwikkelen, zal het goed in de maatschappij kunnen integreren. Deze conclusie is ook onderstreept in een taalkundig manifest van Prof. Hans Bennis, Prof. Guus Extra, Prof. Pieter Muysken en Dr. Jacomine Nortier en is ondertekend door tal van prominenten uit de samenleving en door wetenschappers. Ook leest u meer in Sociale Cohosie en Culturele Diversiteit: Guus Extra, Babylon, Universiteit van Tilburg & Michel Peters, Justitia et Pax, Den Haag.

Het ontstaan van Stichting TON

De brede kritiek op de afschaffing van OALT heeft geleid tot een bundeling van krachten in heel Nederland, met het doel om hoe dan ook dit moedertaalonderwijs te continueren. Een groep van vijf wetenschappers, die werkzaam zijn op Nederlandse universiteiten, heeft het initiatief genomen tot het oprichten van de onafhankelijke landelijke Stichting Turks Onderwijs Nederland (Stichting TON). Hoewel door verschillende lokale groeperingen al initiatieven zijn ondernomen voor het realiseren van moedertaaltaalonderwijs, onderscheidt Stichting TON zich op een aantal belangrijke punten. Allereerst beoogt Stichting TON het moedertaalonderwijs op een wetenschappelijk verant≠woorde wijze aan te bieden. Dit houdt in dat de leerkrachten nauwkeurig worden geselecteerd en dat het lesmateriaal met zorg wordt gekozen. Daarnaast vindt Stichting TON het belangrijk dat het onderwijs binnen het schoolgebouw wordt gegeven en niet daarbuiten zoals in wijkcentra. Voor een goede ontwikkeling van kinderen biedt een school immers een bekende en veilige leeromgeving.

Bestuursmodel van Stichting TON

Stichting TON is bezig met het oprichten van een landelijk netwerk en dit is momenteel al in een zeer ver stadium. In verschillende steden worden er lokale vestigingen opgericht. Het bestuursmodel van onze stichting ziet er als volgt uit. Het bestuur bestaat uit vijf wetenschappers die vrijwillig meewerken. Daarnaast is er een Onderwijsraad en een Docentenraad.

Leden van de onderwijsraad zijn deskundigen die werkzaam zijn op Nederlandse universiteiten of elders. Tevens is er een PR-Raad en een Raad Lokaalbestuur. Binnen deze Raad Lokaalbestuur wordt het lokale bestuur middels een afgevaardigde vertegenwoordigd.

Stichting TON is bezig om een stevig fundament te creŽren voor lokaal bestuur in verschillende steden van Nederland. In twaalf steden is dit fundament al gelegd en is er een lokaal bestuur aanwezig. Ook in uw plaats zijn de werkzaamheden van Stichting TON voltooid en is er een lokaal bestuur van Stichting TON opgericht. Er zijn plaatselijke bijeenkomsten met ouders georganiseerd, waarna met vrijwilligers wijkcomitťs zijn opgericht. Inmiddels hebben deze comitťs ook het leerlingenaantal vastgesteld. Als Stichting beogen we om samen met de directies van scholen en schoolbesturen ervoor te zorgen dat de Turkse taallessen worden voortgezet binnen de scholen.

Samenwerking met scholen

De Stichting hoopt op een goede samenwerking met de directie van scholen zodat de taalontwikkeling en daarmee ook de onderwijsprestaties van de leerlingen beter tot hun recht komen. Zeer concreet houdt dit in het beschikbaar stellen van een leslokaal waarin de Turkse taallessen kunnen plaatsvinden. Daarnaast kan Stichting TON ook ondersteuning bieden bij het leren van de Nederlandse taal aan de groepen 1 tot en met 4. In overleg kunnen ook andere verzoeken ingewilligd worden en zal Stichting TON waar mogelijk een bijdrage leveren.

Het Nieuw Turks Onderwijs


Groep 1-2

Voor groep 1-2 is moedertaalonderwijs van belang voor het tot stand komen van een ruime woordenschat en cognitieve ontwikkeling. Methodes die als uitgangspunt de moedertaal van de kinderen nemen, zullen ervoor zorgen dat kinderen zich op een goede manier tweetalig ontwikkelen en de Nederlandse taal efficiŽnter leren. Methodes die vanuit dat principe werken zijn Trias, Prisma en Piramide. Onze onderwijsraad onderzoekt deze methodes nauwkeurig opdat het onderwijsmateriaal effectief samengesteld en gebruikt kan worden.

Het is van groot belang dat de leerkracht zo snel mogelijk een nauwkeurig beeld krijgt van de mate waarin het kind in het Turks en het Nederlands de taal beheerst. De cognitieve ontwikkeling van kinderen kan nu eenmaal het beste worden gestimuleerd vanuit de taal die het kind het beste beheerst. De Toets Tweetaligheid is speciaal ontwikkeld om de leerkracht inzicht te geven in de aard en mate van tweetaligheid of taaldominantie van (onder andere) Turkse kleuters.

De lessen voor groep 1-2 starten later (volgend jaar). Maar we kunnen indien nodig en gewenst eerder starten.

Ondersteuning Nederlands

Mocht er een verzoek komen van scholen voor ondersteuning bij hun leerplan, dan kan een van onze leerkrachten hiervoor ingezet worden. De geboden ondersteuning voor groep 1-2 maar mogelijk ook voor groep 3 en 4 zal in overeenstemming zijn met het leerplan van de school en van Stichting TON.

Wij streven ernaar dat onze leerkrachten goed samenwerken met de directies van scholen en we zullen ons hiervoor volledig inzetten.

Groep 3- 8

Voor groep 3 tot en met 8 zijn we van plan om de lessen na schooltijd te geven. Met inachtneming van het aantal leerlingen, zullen de directies van scholen een verzoek krijgen om klaslokalen beschikbaar te stellen. Wij zijn van plan om drie uur per week moedertaalonderwijs voor elke leerling te realiseren. Waar dit niet mogelijk is, de minimale lestijd verlagen tot 1,5 uur per groep. Deze lessen zullen op twee verschillende dagen na schooltijd plaatsvinden. Ons doel hierbij is opnieuw om een ruimere woordenschat en verdere tweetaligheid van de kinderen te ontwikkelen.

Beginselen van onderwijs

Voor het ontwikkelen van verantwoord onderwijs hanteert Stichting TON de volgende beginselen:

  1. Overeenstemming met kerndoelen van bestaande schoolvakken

    Stichting TON ontwikkelt een leerplan dat in overeenstemming zal zijn met de kerndoelen van bestaande vakken. Ten tijde van OALT waren er geen expliciete kerndoelen voor moedertaalonderwijs. Stichting TON zal er zorg voor dragen dat deze expliciet worden ontwikkeld en gehanteerd en tevens zullen deze de richtlijnen vormen bij de evaluatie van onderwijs in de eigen taal. Voor het eerste jaar is er sprake van een experimenteel onderwijs uitvoeringsplan. Tevens stelt Stichting TON een schoolgids samen die ieder jaar wordt aangepast.



  2. Aangepast schoolmateriaal voor een NT2-omgeving

    In overeenstemming met het onderwijs in moderne vreemde talen zal er voor het onderwijs Turks een leerplan worden ontwikkeld. Veelal is het beschikbare schoolmateriaal uit Turkije niet direct geschikt voor Turkse kinderen die in Nederland opgroeien. Ook materialen uit Duitsland en uit Nederland voldoen niet aan de eisen van Stichting TON. Daarom dient specifiek materiaal ontwikkeld te worden dat voldoet aan de wensen voor een tweetalige omgeving. Om dit doel te realiseren zullen deskundigen op het gebied van NT2-onderwijs ingeschakeld worden.

  3. Het leerplan zal rekening houden met de volgende onderwijskundige en taalwetenschappelijke principes:

  4. Keuze en werkomgeving van Turkse leerkrachten

    Helaas waren de omstandigheden voor de eerdere OALT-lessen niet optimaal. Veelal voldeed het beschikbare materiaal niet of waren de aangenomen leerkrachten niet bekwaam genoeg e.a. redenen. Stichting TON beoogt naast een optimale samenstelling van het lesmateriaal bekwame tweetalige leerkrachten aan te stellen die voldoen aan de beoogde kwaliteitsnormen. Het salaris van de leerkrachten zal worden betaald door Stichting TON.


  5. Inspectie-evaluatie

    Tot op heden zijn de Turkse lessen nooit onderhevig geweest aan de reguliere inspectie voor schoolvakken. Geen enkele instantie heeft ook de verant≠woordelijkheid op zich genomen om de kwaliteit van het gegeven onderwijs te toetsen en waar nodig te verbeteren. Stichting TON zal een actief evaluatiebeleid ontwikkelen waarbij elke groep halverwege en aan het eind van het schooljaar getoetst zal worden middels toetsen die zijn opgesteld door deskundigen. Deze toetsen zullen zowel de prestaties van de leerlingen als die van de leerkrachten in kaart brengen. Tevens zullen de resultaten ook landelijk vergeleken worden en zal hierdoor een beeld van het onderwijs op lokaal gebied geschetst worden. Mochten er minpunten naar voren komen, dan zullen er suggesties voor verbetering worden aangedragen.


  6. Actieve betrekking van ouders bij het onderwijsleerproces

    De betrokkenheid van de ouders is natuurlijk van groot belang voor succesvol onderwijs. Stichting TON zal vanaf het begin de ouders benaderen om hen actief te betrekken bij het onderwijs van hun kinderen. Via de Turkse lessen zal ook worden getracht de ouderparticipatie op de school in brede zin te stimuleren.

    Het bovenstaande is een korte samenvatting van onze doelstellingen en werkzaamheden. Stichting TON heeft reeds brede steun ondervonden van de Turkse gemeenschap in Nederland en wordt actief gestimuleerd door ouders en leerkrachten. We zijn van mening dat de werkzaamheden van Stichting TON de prestaties van de tweetalige kinderen zullen ondersteunen. Zij zullen naast Turks beter Nederlands leren spreken, een groter gevoel van eigenwaarde ontwikkelen, beter en actiever kunnen communiceren en daarom beter integreren in de maatschappij.

    Onderwijs dient binnen de context van scholen plaats te vinden en het uitwijken naar lesplaatsen buiten scholen zal de kwaliteit van het onderwijs geen goed doen. Om onze doelstellingen te bereiken zullen we uw hulp en ondersteuning nodig hebben en waarderen. We zouden u daarom willen verzoeken om met Stichting TON samen te werken.

Uitvoering van het Nieuw Turks Onderwijs



Docent: Naast communicatie en samenwerking bovengegeven schoolbestuur, groepsleerkracht, regulier onderwijs, natuurlijk leerlingen voor nieuw Turks onderwijs en ouders.

Alle mensen van het bestuur zetten zich structureel in voor een verantwoord nieuw Turks onderwijs welke de tweetaligheid van de kinderen zal ondersteunen en bevorderen.